Het is op maandag 18 mei Internationale Museumdag. Tussen 17 en 24 mei organiseert Museumpas een heuse Week van de Belgische Musea, want onze musea: daar mogen we best trots op zijn. Kom langs op een van de exclusieve activiteiten en beslis mee wie de titel 'Museumstuk van het jaar' verdient. Vier en stem je mee?
STAM
Sido-wie? Kort door de bocht was Sidonie Verschueren én de Tessa Wullaert én de Nafi Thiam van haar tijd. Ze was een van de grootste Belgische atleten ooit. En toch is haar naam ergens tussen de plooien van de (voetbal)geschiedenis vervaagd, bijna kwijtgespeeld. In het onderzoek voor onze expo Buitenspel - Voetbal in de stad botsten we op deze powerwoman. Op een wonderlijke manier, van skelet tot trotse voetbalvrouw, gaf medisch kunstenaar Pascale Pollier haar gestalte. En sindsdien schittert ze in al haar guitigheid en vastberadenheid in de expo...
STAM
Jaagt hij jou angst aan, deze duivel? Of doet hij je veeleer glimlachen? Dit duivelsmasker dateert uit de 17de eeuw en is te zien in het vaste circuit van het STAM, Het verhaal van Gent. Elk jaar griezelen en gniffelen honderden kinderen wanneer ze tijdens hun bezoek aan het STAM (Stadsmuseum Gent) oog in oog komen te staan met het duivelsmasker. Fan of niet, je fantasie slaat op hol.
Kina
De indrukwekkende Canadapopulier waakt vanuit de plantentuin van Kina al zeker een eeuw lang over Gent. In Gent wordt deze boomsoort liefkozend “de Gentenaar” genoemd, omdat ze hier zo vaak werd aangeplant.
Kina
Wie Astrid van héél dichtbij bekijkt (voor de durvers!), ziet meteen haar grootste troef: haar voetjes lijken op minuscule kattenpootjes. Ze heeft ook een legendarische verdedigingstechniek: ze kan haar vijanden bekogelen met uitwerpselen. Hét perfecte voorbeeld van hoe de natuur tegelijk grappig, slim en verrassend kan zijn.
Industriemuseum
Van wondermiddel tot stille moordenaar: deze op het eerste zicht banale medicijndoosjes dragen een hele geschiedenis met zich mee. Tot diep in de 20e eeuw golden zenuwpoeders als wondermiddel bij hoofdpijn, koorts, vermoeidheid ... Ze bleken echter niet zonder gevaar. Vooral vrouwen en arbeidsters raakten verslaafd en overmatig gebruik leidde tot fatale nierschade. Bezorg deze beladen bladzijde uit het verleden een plek in het collectieve geheugen en stem op de zenuwpoederdoosjes als Museumstuk van 't jaar.
De pas geopende expo Powder to the people brengt de vergeten ‘poederkes’ - vaak van Het Witte Kruis of Dr. Mann - opnieuw in herinnering aan de hand van sprekende archiefstukken, van pillenmachine tot apothekerskastje, kleurrijke reclames van producenten en vaak pakkende verhalen van consumenten en hun familie. Wat hebben we vandaag nodig om leven en werk aan te kunnen?
S.M.A.K.
Vanaf 30 mei viert S.M.A.K. de 40ste verjaardag van Chambres d’Amis, de baanbrekende tentoonstelling waarmee Jan Hoet in 1986 Gent op de kaart zette in de internationale kunstwereld. In plaats van binnen de muren van het museum werd hedendaagse kunst toen gepresenteerd in privéwoningen verspreid over de hele stad. S.M.A.K. toont binnenkort een van de sleutelwerken uit zijn collectie: Le Décor et son Double van Daniel Buren. Deze installatie wordt slechts voor de tweede keer in S.M.A.K. opgesteld. Omdat het werk nauw verbonden is met de geschiedenis van S.M.A.K., nodigen we iedereen uit om het te verkiezen tot het ‘Museumstuk van het Jaar’.
GUM & Plantentuin
Hoe werkt ons zicht eigenlijk? Wetenschappers proberen dat al heel lang te begrijpen. Daarom maakten ze vroeger modellen van het oog. Met zo’n model konden ze tonen hoe het oog beweegt en hoe de spieren samenwerken. Een bijzonder voorbeeld is de Oftalmotroop van Ruete, een wetenschappelijk model uit 1857.
De oftalmotroop maakt iets onzichtbaars – de werking van onze oogspieren – tastbaar en begrijpelijk. Met een eenvoudig mechanisch model toont het hoe onze ogen bewegen en samenwerken. Zo brengt het wetenschap tot leven op een manier die meteen duidelijk en boeiend is, ook voor kinderen.
GUM & Plantentuin
Wat hoort bij je lichaam, en wat niet? Spelden of roestige nagels in een slokdarm of luchtpijp zijn duidelijk indringers. Toch komen artsen al eeuwenlang voorwerpen tegen op plaatsen waar ze absoluut niet thuishoren. 'Indringers in het lichaam' is een opmerkelijk kader vol vreemde objecten uit het lichaam verzameld door de Gentse neus-, keel- en oorarts Fernand Eeman.
Vroeger dacht men dat onoplettendheid de belangrijkste oorzaak was. Mensen aten te snel, of waren onvoorzichtig bij het bereiden van voedsel. Maar latere onderzoekers keken kritischer naar die verklaring. Sommige historici suggereren dat armoede ook een rol kan hebben gespeeld, vooral bij kinderen. Zo vertellen de objecten niet alleen een medisch verhaal, maar geven ze ook een inkijk in de sociale omstandigheden en het dagelijks leven van mensen in die tijd.
'Indringers in het lichaam' is te zien in de expo 'BORDERS', tot en met 11 april 2027.
Museum Dr. Guislain
Lof der Zotheid is een satirisch boek dat in 1509 werd geschreven door Desiderius Erasmus, een van de belangrijkste denkers van het Europese humanisme. In het boek laat Erasmus de personificatie van “Zotheid” zelf aan het woord. Zij prijst op ironische wijze alle vormen van menselijke dwaasheid, van ijdelheid en hebzucht tot machtsmisbruik en religieuze hypocrisie. Museum Dr. Guislain herbergt een zeldzame geïllustreerde editie uit 1676 in haar collectie.
Huis van Alijn geniet nog even na van hun winst in 2025. Toen won Pierke van Alijn 'Museumstuk van het jaar - verkozen door kinderen'. Het publiek stemde massaal en Pierke van Alijn won met maar liefst 1346 stemmen.
© GUM & Plantentuin
© Michiel Devijver
